Ogłoszenie upadłości konsumenckiej powinno zatrzymać wszystkie spory o stare długi. Mimo to zdarza się, że kilka miesięcy później do upadłego przychodzi nakaz zapłaty. Zwykle wierzyciel, często fundusz albo firma windykacyjna, przeoczył informację o upadłości albo działa według automatycznej procedury. Niezależnie od przyczyny na taki nakaz trzeba zareagować, bo prawomocny nakaz to dodatkowy problem, którego można było uniknąć.
To, co zrobić, zależy od tego, kiedy powstał dług i na jakim etapie jest upadłość.
Dług sprzed ogłoszenia upadłości, pozew po ogłoszeniu
Od dnia ogłoszenia upadłości postępowania sądowe dotyczące masy upadłości mogą być wszczynane i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu (art. 144 ust. 1 Prawa upadłościowego). Wierzyciel, któremu należą się pieniądze za okres sprzed upadłości, powinien zgłosić swoją wierzytelność syndykowi (art. 236 ust. 1 Prawa upadłościowego), a nie pozywać upadłego.
Jeżeli mimo to dostałeś nakaz zapłaty, złóż sprzeciw w terminie dwóch tygodni. Napisz w nim, że postanowieniem z określonego dnia sąd ogłosił Twoją upadłość, podaj sygnaturę sprawy upadłościowej i dołącz kopię postanowienia. Od razu poinformuj też syndyka, że dostałeś nakaz.
W praktyce sądy traktują czasem taki pozew jak zgłoszenie wierzytelności i przekazują go syndykowi. Tę praktykę omawiał Sąd Najwyższy w uchwale z 11 kwietnia 2024 r. (III CZP 63/23), rozstrzygając, że na takie postanowienie przysługuje zażalenie. Wierzyciel trafia wtedy tam, gdzie powinien był trafić od początku, czyli do postępowania upadłościowego.
Sprawa zaczęła się przed ogłoszeniem upadłości
Jeżeli pozew wpłynął do sądu jeszcze przed ogłoszeniem upadłości, sąd zawiesza postępowanie. Może je potem podjąć przeciwko syndykowi tylko wtedy, gdy wierzytelność po wyczerpaniu trybu przewidzianego w prawie upadłościowym nie zostanie umieszczona na liście wierzytelności (art. 145 ust. 1 Prawa upadłościowego). W praktyce oznacza to, że spór przenosi się do postępowania upadłościowego.
Także tutaj warto poinformować sąd o ogłoszeniu upadłości, jeżeli jeszcze o niej nie wie, i powiadomić syndyka.
Masz podobną sprawę? Opisz ją w formularzu, odpowiem e-mailem, co dalej.
Komornik po ogłoszeniu upadłości
Egzekucje wszczęte przed ogłoszeniem upadłości zostają zawieszone z mocy prawa w dniu ogłoszenia, a po uprawomocnieniu się postanowienia o upadłości umorzone (art. 146 ust. 1 Prawa upadłościowego). Po dniu ogłoszenia nie można też kierować nowej egzekucji do majątku, który wchodzi do masy upadłości (art. 146 ust. 3).
Jeżeli komornik mimo to zajmie Ci pensję albo konto, poinformuj go na piśmie o ogłoszeniu upadłości i dołącz postanowienie. Gdy to nie pomoże, przysługuje skarga na czynność komornika, w terminie tygodnia.
Po umorzeniu długów
Gdy upadły wykona plan spłaty, sąd umarza pozostałe zobowiązania sprzed ogłoszenia upadłości. Wszczęcie egzekucji co do wierzytelności powstałych przed dniem ustalenia planu jest wtedy niedopuszczalne (art. 491²¹ ust. 3 Prawa upadłościowego). Wygasają też zobowiązania, które sąd umorzył bez ustalania planu spłaty.
Jeżeli wierzyciel ma już tytuł wykonawczy, na przykład stary nakaz zapłaty, i próbuje z niego korzystać, właściwą drogą jest zwykle powództwo przeciwegzekucyjne. Pozwala ono pozbawić tytuł wykonalności, gdy po jego powstaniu nastąpiło zdarzenie, wskutek którego zobowiązanie wygasło (art. 840 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania cywilnego).
Trzeba przy tym pamiętać o długach, których upadłość nie umarza: alimentach, rentach odszkodowawczych, grzywnach, obowiązku naprawienia szkody orzeczonym przez sąd oraz zobowiązaniach, które upadły umyślnie zataił, jeżeli wierzyciel nie brał udziału w postępowaniu (art. 491²¹ ust. 2 Prawa upadłościowego). Przy nich wierzyciel nadal może dochodzić zapłaty.
Długi zaciągnięte po ogłoszeniu upadłości
Upadłość obejmuje tylko zobowiązania sprzed jej ogłoszenia. Za długi zaciągnięte później, na przykład nowy abonament telefoniczny czy pożyczkę wziętą w czasie planu spłaty, upadły odpowiada normalnie. Nowy dług w czasie planu spłaty to zresztą prosta droga do kłopotów z wykonaniem planu.
Co mieć pod ręką
Przy każdym piśmie od sądu, komornika albo wierzyciela przydadzą się trzy dokumenty: postanowienie o ogłoszeniu upadłości, lista wierzytelności sporządzona przez syndyka i postanowienie o ustaleniu planu spłaty albo o umorzeniu zobowiązań. Trzymaj je razem i odpowiadaj na pisma od razu, a nie po terminie.
Przykład: pan Marek ogłosił upadłość w marcu. We wrześniu dostał nakaz zapłaty z e-sądu na 3200 zł od funduszu, który kupił jego dawną pożyczkę z 2021 roku. Wystarczyło złożyć sprzeciw z kopią postanowienia o upadłości i zawiadomić syndyka. Fundusz musiał zgłosić wierzytelność w postępowaniu upadłościowym, jak pozostali wierzyciele.
Jeżeli jesteś w upadłości i dostałeś nakaz zapłaty albo pismo od komornika, prześlij mi dokumenty. Ocenię, jak zareagować w terminie. Więcej o samej upadłości przeczytasz na stronie Upadłość konsumencka.
Artykuł opisuje stan prawny na październik 2026 r. i nie zastępuje porady w konkretnej sprawie.

Autor: Mateusz Pęczkowski, radca prawny wpisany na listę OIRP w Warszawie (WA-13237), kancelaria w Szydłowcu. Stan prawny na dzień 11.10.2026 r. Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady w konkretnej sprawie.
Masz nakaz zapłaty, pozew albo pismo od komornika?
Opisz krótko sprawę. Odpowiem e-mailem w ciągu jednego dnia roboczego, co można zrobić i ile to kosztuje. Zdjęcia dokumentów prześlesz w odpowiedzi na moją wiadomość albo na kancelaria@mpeczkowski.pl.

